Youtube startup Information

 युट्युबका नियम र नीतिहरू

Youtube information

यस सामग्रीले युट्युबका नियम र नीतिहरू बारे विस्तृत जानकारी प्रदान गर्दछ, जसलाई मुख्यतया चार भागमा विभाजन गरिएको छ। यसमा प्रतिलिपि अधिकार (Copyright), सामुदायिक निर्देशिका, कानुनी नीति र मुद्रीकरणका सर्तहरू समावेश छन्। विशेष गरी, 'फेयर युज' को सीमा, कपीराइट स्ट्राइकबाट बच्ने उपाय र अरूको सामग्री प्रयोग गर्दा हुने जोखिमबारे स्पष्ट पारिएको छ। साथै, भ्रामक जानकारी, बालबालिकाको सुरक्षा, र खतरनाक क्रियाकलाप सम्बन्धी प्रतिबन्धित विषयवस्तुहरूबारे सचेत गराइएको छ। च्यानल सुरक्षित राख्न र भविष्यमा आउने समस्याहरू बाट बच्न यी नियमहरूको पालना अनिवार्य रहेको सन्देश यसले दिन्छ। समग्रमा, यो नयाँ र अनुभवी सिर्जनाकर्ताहरूका लागि एउटा पूर्ण मार्गदर्शिका हो।

यूट्यूबको 'फेयर युज' (Fair Use) नियम र यसले कसरी काम गर्छ भन्ने बारेमा स्रोतहरूमा आधारित जानकारी तल दिइएको छ:

फेयर युज के हो? फेयर युज एउटा अमेरिकी कानून (US Law) हो, जसले सिर्जनाकर्ताहरूलाई केही विशेष परिस्थितिहरूमा सामग्रीको वास्तविक मालिकको अनुमति बिना नै अरूको कपीराइट सामग्री प्रयोग गर्ने अधिकार दिन्छ। यस नियम अन्तर्गत, तपाईंले अरूको भिडियो वा इमेजको केही सानो हिस्सा आफ्नो भिडियोमा प्रयोग गर्न सक्नुहुन्छ।

फेयर युजले कुन अवस्थामा काम गर्छ? तपाईंले निम्न उद्देश्यका लागि अरूको सामग्री प्रयोग गर्दा यसलाई 'फेयर युज' मान्न सकिन्छ:

• आलोचना वा क्रिटिसिज्म (Criticism): कुनै विषयको समीक्षा वा आलोचना गर्न।
• कमेन्ट्री (Commentary): कुनै भिडियोमा आफ्नो विचार वा टिप्पणी राख्न।
• समाचार रिपोर्टिङ (News Reporting): समाचारका लागि सान्दर्भिक दृश्यहरू देखाउन।
• शैक्षिक उद्देश्य (Education): केही कुरा सिकाउन वा बुझाउन।
• डकुमेन्ट्री (Documentary): वृत्तचित्र निर्माण गर्दा सन्दर्भ सामग्रीको रूपमा।

यसले कसरी काम गर्छ? (मुख्य बुँदाहरू) १. समयको कुनै निश्चित सीमा छैन: धेरैलाई लाग्छ कि १० सेकेन्ड वा ३० सेकेन्डभन्दा कम प्रयोग गरेमा फेयर युज हुन्छ, तर स्रोतका अनुसार यस्तो कुनै निश्चित समय सीमा छैन। यो पूर्ण रूपमा भिडियोको परिस्थिति र तपाईंको देशको कानूनमा निर्भर गर्दछ। २. YouTube को निर्णय: यदि सामग्रीको मालिकले कपीराइट स्ट्राइक वा क्लेम दियो भने पनि, YouTube ले उक्त प्रयोग साँच्चै फेयर युज हो कि होइन भनेर जाँच गर्छ। यदि YouTube लाई त्यो फेयर युज लाग्यो भने तपाईंको च्यानलमा कुनै असर पर्दैन र तपाईंले उक्त भिडियोबाट पैसा पनि कमाउन सक्नुहुन्छ। ३. उद्देश्य स्पष्ट हुनुपर्छ: तपाईंले प्रयोग गरेको सामग्री दर्शकलाई केही कुरा बुझाउन वा थप जानकारी दिनका लागि मात्र हुनुपर्छ। ४. कानूनी प्रक्रिया: कपीराइट नियमहरू सरकारी कानून भएकाले कहिलेकाहीँ विवाद बढ्दा YouTube ले दुवै पक्षलाई अदालत (Court) समेत पठाउन सक्छ।

थप रूपमा, स्रोतले के स्पष्ट पारेको छ भने, यदि तपाईंले अरूको सामग्रीमा आफ्नो तर्फबाट केही पनि नयाँ कुरा थप नगरी सिधै प्रयोग गर्नुभयो भने, त्यसलाई 'रियुज्ड कन्टेन्ट' (Reused Content) मानिन्छ र तपाईंको च्यानल मोनेटाइज नहुन सक्छ

यूट्यूबमा कपीराइट क्लेम (Copyright Claim) र कपीराइट स्ट्राइक (Copyright Strike) बीचका मुख्य फरकहरू स्रोतका आधारमा तल दिइएको छ:

१. कपीराइट क्लेम (Copyright Claim):

• कारण र प्रक्रिया: यो प्रायः म्यूजिक कम्पनीहरूले प्रयोग गर्ने 'कन्टेन्ट आईडी' (Content ID) सिस्टममार्फत आउँछ। जब तपाईंले कसैको कपीराइट भएको संगीत वा सामग्री प्रयोग गर्नुहुन्छ, यूट्यूबको सिस्टमले त्यसलाई आफैँ पत्ता लगाउँछ र क्लेम पठाउँछ।
• च्यानलमा असर: कपीराइट क्लेमले तपाईंको च्यानललाई कुनै नकारात्मक असर पर्दैन।
• आम्दानी (Revenue): क्लेम आएको भिडियोबाट हुने आम्दानी (कमाएको पैसा) सामग्रीको वास्तविक मालिकलाई जान्छ, जसलाई 'रेभेन्यू सेयरिङ' भनिन्छ। कहिलेकाहीँ क्लेमका कारण भिडियो केही देशहरूमा वा विश्वभर ब्लक पनि हुन सक्छ।

२. कपीराइट स्ट्राइक (Copyright Strike):

• कारण र प्रक्रिया: यो क्लेम भन्दा धेरै खतरनाक हुन्छ। जब तपाईंले अरूको सामग्री सिधै प्रयोग गर्नुहुन्छ र सामग्रीको वास्तविक मालिकले यूट्यूबलाई रिपोर्ट गर्छ, तब यूट्यूबले स्ट्राइक दिन्छ। यूट्यूबले आफैँ स्ट्राइक दिँदैन, बरु मालिकको रिपोर्टको आधारमा दिने गर्छ।
• भिडियो हटाइने: स्ट्राइक आएपछि यूट्यूबले तपाईंको भिडियोलाई प्लेटफर्मबाट हटाइदिन्छ।
• च्यानलमा असर: एउटा स्ट्राइक च्यानलमा ९० दिनसम्म रहन्छ। यदि ९० दिनभित्र तपाईंको च्यानलमा ३ वटा स्ट्राइक आएमा यूट्यूबले तपाईंको च्यानल नै डिलिट गरिदिन्छ।
• समाधान: यदि तपाईंलाई लागेको स्ट्राइक गलत छ भने, तपाईंले 'काउन्टर नोटिफिकेशन' सबमिट गर्न सक्नुहुन्छ वा सामग्रीको मालिकसँग कुरा गरेर स्ट्राइक फिर्ता लिन अनुरोध गर्न सक्नुहुन्छ।

मुख्य भिन्नताको सारांश:

विशेषता	कपीराइट क्लेम	कपीराइट स्ट्राइक
च्यानलको सुरक्षा	च्यानल सुरक्षित रहन्छ।	च्यानल बन्द हुने जोखिम हुन्छ (३ स्ट्राइकमा)।
भिडियोको अवस्था	भिडियो यूट्यूबमै रहन्छ।	यूट्यूबले भिडियो हटाइदिन्छ।
आम्दानी	पैसा मालिकलाई जान्छ।	आम्दानी हुँदैन (भिडियो नै हट्छ)।
समय सीमा	यो स्थायी हुन सक्छ तर हटाउन सकिन्छ।	९० दिनसम्म च्यानलमा रहन्छ।

तपाईंले अरूको सामग्री प्रयोग गर्दा 'फेयर युज' (Fair Use) को नियम पालना गर्नुभयो भने स्ट्राइक वा क्लेमबाट बच्न सकिने सम्भावना रहन्छ, यद्यपि यसको अन्तिम निर्णय यूट्यूब र सिचुएसनमा निर्भर गर्दछ।